Viðhorf mín til náms

Viðhorf mín til náms.



Hvað er nám? Nám er eitthvað sem gerist stanslaust alla æfi. Manneskjan byrjar að læra um leið og hún fæðist og heldur áfram að læra þangað til að hún stendur á grafarbakkanum. Nám getur verið sérhæft og það er talinn kostur ef manneskja hefur menntað sig gríðarlega í tilteknu fagi. Það fag er þá líklega innan sérstaks áhugasviðs þeirrar manneskju. Þannig fólki er oft hampað meira en þeim sem hafa mjög víðtæka vitneskju. Fólk virðist einnig gera þau mistök að áætla að þeir sem eru mjög lærðir í tilteknu fagi séu jafn ábyrgir svara í öðru fagi.

Nám getur bæði átt sér stað innan skólakerfisins og utan þess. Færni i samskiptum við götubörn í Brasilíu er dæmi um nám sem ólíklegt er að fari fram innan veggja skólastofu, þó beyging portúgalskra sagna sé mjög líklegt nám innan þeirra veggja. Nám fer fram með kennslu, athugunum, tilraunum og sérstaklega mistökum. Nám er eitthvað sem þarf að halda við og uppfæra reglulega með breyttum tímum svo maður staðni ekki í skoðunum og geti fylgst með í samfélags umræðunni. Þeir sem eru sérmenntaðir i vissu fagi þurfa einnig að fylgjast með og uppfæra sína visku svo þeir geta sinnt sinni sérhæfðu iðn í takt við tíðarandann.

Hvað segja rannsóknir okkur? Ég er hrifin af kenningum Lev Vygotskys. Kjarna hugsunin í kenningum hans er að gildi samfélags og menningar manneskjunnar móta hugann hennar . Kenning hans um Zone of proximal development. (ZPD) finnst mér einnig mjög áhugaverð. Þar finnur Vygotsky út með rannsóknum að börn á sama aldri komast mis langt í að leysa þrautir með vissum vísbendingum sem þeim eru gefnar. Það leiddi að sér þá kenningu að við höfum öll visst svæði sem spannar breiddina frá því sem við kunnum í tilteknu fagi og hve mikið er hægt að kenna okkur. Svæðin stækka vitanlega eftir aldri og þroska einstaklingsins. 1Sú kennsluaðferð sem notuð er til að finna út (ZPD) stærð barnana heitir á frummálinu scaffolding sem ég hef séð þýtt á veraldarvefnum sem stoðir2, eða að slá upp3. Með orðinu er verið að vísa til þess þegar er verið að byggja hús og vinnupallar settir í kring um það. Þeir eru svo teknir í burtu og húsið stendur sjálft án nokkurs stuðnings. 4.Þá er átt við leiðbeiningu kennara með kennslu og vísbendingum sem vinnupallana og nemandann sjálfann sem húsið. Kenningar Piagets um skemun eru jafn áhugaverðar. Sú kenning er um það að allt sem við upplifum er sett in í svokölluð skemu í huga okkar og að við aðlögum annaðhvort skemun að nýjum upplifunum eða búum til ný skemu í kring um upplifanir sem passa hvergi inn í skemun sem fyrir eru. Við það búa til ný skemu og aðlaga þau þroskumst við og lærum.5

Hvað merkir í mínum huga að læra vel greinina sem ég kenni? Ég hef í huga að kenna unglingum myndlist og hef einsett mér að breikka sjóndeildarhring þeirra þegar kemur að hugmyndum um það sem getur talist til myndlistar. Kenning Piagets á þess vegna hreint ágætlega við mínar hugmyndir um að læra vel greinina sem ég kenni. Ég leyfi nemendum mínum að upplifa nýjar greinar innan myndlistar sem þeim hefur líklega ekki verið sýndar áður og með því að kenna þeim að þessar greinar falla alveg eins undir myndlist og málverkið i stofunni heima er ég að móta “myndlistarskemað” þeirra. Með því að móta það þroska ég hugmynd nemanda minna um myndlist. Það að koma úr tímum frá mér með opnara sjónarmið til myndlistar, hugrekki og viljug til að tjá tilfinningar sínar í list og stolt yfir sinni eigin listsköpun er fyrir mér stimpillin á það að nemandi hefur staðið sig eins og hetja í greininni sem ég kenni.

Hver eru viðhorf mín til nemenda? Hvernig augum lít ég þá? Lít ég á þá sem þekkingarþega eða þekkingarsmiði eða eitthvað annað? Ég lít á nemenda sem þekkingarþega til að byrja með en þegar líður á kennsluna ætlast ég til þess að nemendur séu orðnir þekkingarsmiðir. Fyrir mér er þetta eins og að skrifa ritgerð. Sem nemandi þá aflar þú að þér upplýsingum til að byrja með og myndar svo þína eigin skoðun út frá því sem þú hefur lært með því að viða að þér öllum þessum upplýsingum. Sú skoðun, er það sem ég vil sjá skína í gegn þegar ég les ritgerðina eða fylgist með lokaverki nemanda. Hún er sú sönnun þess að sem nemandi, þáðir þú þá þekkingu sem ég hafði að gefa og byggðir þína eigin skoðun og þína eigin þekkingu á þeim lærdómi sem fór framm milli þess að ég kenndi og þú upplifðir og lærðir.












Heimildir
Bóklegar
Snowman, McCown,Biehler. Psycologie applied to teaching. 12th útg. Bls 34-35
Snowman, McCown,Biehler. Psycologie applied to teaching. 12th útg. Bls 46-50.

Rafrænar
www.rvk.is/Portaldata/1/Resources/skjol/svid/menntasvid/pdf_skjol/morg_born-margar_leidir.pdf
http://soljak.khi.is/tolvuppbankar/hugtaklysing.asp?ID=158